0,50zł

Przemienienie Pańskie

Przemienienie Pańskie

Preobrażenije Hospodnie (6/19 sierpnia)
Rozmiar 80 x 110 mm

Przemienienie Pańskie jest nieruchomym świętem, z liczby dwunastu wielkich świąt, obchodzonym 6/19 sierpnia. Zostało ustanowione w IV w. we wschodniej części Cesarstwa Rzymskiego i należy do najważniejszych świąt poświęconych Chrystusowi. Jego najstarsze przedstawienia pochodzą z czasów cesarza Justyniana (VI w.) i mają głównie charakter symboliczny. W VIII w. sztuka zachodnia przejęła bizantyjski typ przedstawienia sceny, eksponując przy tym jego narracyjny charakter. W ikonografii prawosławnej dominujący pozostał symbolizm.
Przemienienie Pańskie jest jednym z najczęściej przedstawianych w ikonografii świąt. Obok przedstawień Chrztu Pańskiego i Pięćdziesiątnicy posiada ono trynitarny charakter (słyszymy na nich głos Ojca, widzimy światło Świętego Ducha oraz oślepiające oblicze Syna). W Przemienieniu Święta Trójca objawiła się przede wszystkim w chwale niestworzonego Boskiego Światła, które wszystko przenika i wypełnia, które wszystko tajemnie przemienia. Właśnie tym niesamowitym wylewem Boskiego Światła przepełniona jest ikona Przemienienia Pańskiego. Naukę pisania ikon nie tylko kolorami, co przede wszystkim światłem Taboru w dawnych czasach początkujący ikonopiscy rozpoczynali właśnie od ikony Przemienienia.
Podstawą ikonograficznych przedstawień święta jest Ewangelia. Okoliczności Przemienienia opisali wszyscy, poza Janem, ewangeliści (Mt 17, 1-13; Mr 2, 1-12; Łk 9, 28-36). Ikona Przemienienia przedstawia przy tym w jednej scenie dwa przeciwstawne światy - pozaziemski i ludzki. Z jednej strony, w górnej części ikony, widzimy Chrystusa unieruchomionego w emanującym z Niego transcendentnym Pokoju, który ogarnia pochylone postacie Mojżesza i Eliasza i tworzy krąg doskonały. Z drugiej, w jej dolnej części, jesteśmy świadkami pełnego dynamizmu ruchu apostołów.
Centralną postacią ikony jest Jezus Chrystus na szczycie Góry Tabor w Galilei w białych, jaśniejących szatach: „Twarz Jego zajaśniała jak słońce, odzienie zaś stało się białe jak światło” (Mt 17, 2). Przedstawiany jest On „w postaci Boga”, jako jedna z Hipostaz Świętej Trójcy. Prawą rękę ma uniesioną w błogosławieństwie, a w lewej trzyma zwinięty zwój (w sztuce zachodniej częściej ma modlitewnie rozpostarte w powietrzu ramiona), z tyłu zaś ocienia Go ogromna mandorla, diagram utworzony z okręgów współśrodkowych, ze wszystkich sfer stworzonego wszechświata. Odbija ona jakby bijące z Chrystusa złociste promienie. Często w okrąg mandorli, wpisywana jest sześcioramienna gwiazda, wyobrażająca „świetlisty obłok”, znak Świętego Ducha i transcendentne źródło Bożych energii. Emanujące ze Zbawiciela promienie, symbolizujące Boskie energie-moce, rozświetlają postacie i szaty stojących po obu stronach proroków Eliasza i Mojżesza, szaty powalonych na ziemię trzech apostołów (niekiedy w stronę każdego z nich skierowany jest oddzielny promień światła), a nawet schodkowe uskoki góry.
Tabor konturami zwęża się ku górze, na samym szczycie dzieląc się na trzy niewielkie występy. Na środkowym, ledwie dotykając stopami skał, a niekiedy bardziej unosząc się nad nią, stoi Chrystus, na sąsiednich jego rozmówcy - Eliasz i Mojżesz, wielcy wizjonerzy Starego Testamentu. Zbawiciel rozmawia z nimi o Swojej przyszłej męce. Już wcześnie obaj oni spotkali się z Chrystusem: pierwszy doznał obecności Boga na Górze Karmel, gdzie Bóg przemawiał do niego szeptem, drugi w gęstym obłoku na Górze Synaj. Wskazują oni na Prawo i Proroków - dwie główne części Starego Testamentu. Eliasz, z modlitewnie złożonymi dłońmi, znajduje się po prawicy Zbawiciela, stojący po Jego lewej stronie Mojżesz w rękach dzierży księgę lub tablice z Dziesięciorgiem Przykazań. Pierwszy, przedstawiany jako długowłosy i siwobrody starzec, jest orędownikiem żyjących, drugi, jako młody człowiek o ciemnych włosach - zmarłych.
Cud Przemienienia dokonał się nie przed całym ludem, lecz o obecności wybranych uczniów Chrystusa. Jego świadkami byli tylko najbliżsi z nich - apostołowie Piotr, syn Zebedeusza Jakub i jego brat Jan Teolog. Oni to byli zdolni wytrzymać wizję chwały nie do zniesienia dla człowieka i zostali dopuszczeni najbliżej poznania tajemnicy mesjańskiej. Aby jednak nie wodzić i tych wybranych apostołów na pokuszenie ciężkim doświadczeniem Krzyża, Chrystus ukazuje się im w blasku Swojej boskiej chwały.
Trzej apostołowie umieszczani są na ikonach u podnóża góry. Zwykle przedstawia się ich jak spadają ze stromego szczytu „na złamanie karku” (odwołanie do Ewangelii św. Mateusza i św. Marka: „upadli na twarz i bardzo się zlękli”) lub jak przerażeni oślepiającą wizją leżą przytuleni do ziemi i kryją swoje twarze w fałdach szat. Dużo rzadziej są nieruchomi i w różnych pozach leżą na ziemi (odwołanie do Ewangelii św. Łukasza: „snem byli zmorzeni”). W poszczególnych wersjach ikony rozmieszczani są różnie. Najczęściej Piotr (którego można rozpoznać po brodzie i kręconych włosach) ukazywany jest po prawej stronie w pozycji klęczącej w chwili, gdy unosi dłoń, by zasłonić się przed światłem. Odziany w czerwone szaty Jan, z wyglądu najmłodszy, zwykle jest po środku, pada na ziemię, odwracając się plecami do światła. Jakub przeważnie występuje z lewej strony, w pozie ucieczki lub jak odchylony do tyłu pada na wznak. Na wielu ikonach w kierunku każdego z apostołów od postaci Chrystusa kierowany jest jeden promień światła.
W sztuce zachodniej apostołowie często klęczą, a w ich pobliżu pojawiają się trzy namioty (których budowę zaproponował apostoł Piotr), które niekiedy ukazywane są jako małe kaplice. U stóp góry przedstawiany też bywa tłum uczniów, kobiet i mężczyzn oraz epileptyk, proszący Chrystusa o pomoc.
Przepełniona symbolami prawosławna ikonografia, głównie pochodząca z Bałkanów, zna szczególny warianty Przemienienia Pańskiego rozszerzony o elementy narracyjne. W XIV-XV w. na ikonach (m.in. Teofan Grek) zaczęto przedstawiać wspinających się i schodzących z góry Chrystusa z trzema apostołami, a w górnych narożnikach ikony umieszczano minaturowe półpostacie Eliasza i Mojżesza na obłokach z towarzyszącymi im aniołami. I tam jednak dominujące znaczenie ma światłość taborycka, „pierwowzór chwały i piękności Bożej”.
Sztuka zachodnia przedstawiająca scenę Przemienienia Pańskiego w przeważającej części pozbawiona jest niezwykłości i dramatyzmu charakterystycznych dla ikonografii prawosławnej. Dominuje w niej element narracyjny i czysto realistyczny. Często jest to scena rodzajowa rozgrywająca się nie na górze i umieszczona w zwykłym pejzażu.

oprac. Jarosław Charkiewicz

www.cerkiew.pl

Recenzje

Producent
Szybkie wyszukiwanie
 
Użyj słów kluczowych, aby znaleźć produkt, którego szukasz.
Zaawansowane wyszukiwanie
1 x Krzyżyk drewniany (na sznurku) /nr 2/
1 x Prymaki - Mamina soroczka - CD
1 x Kadzielnica nr 2 złocona z dzwonkami
2 x Krzyżyk srebrny /nr 12/
2 x Haczyk do łampady nr 7 - mosiężny
1 x Łampada stojąca nr 14 f
1 x Łampada stojąca nr 14 b
2 x Ikonka okrągła /nr 4/
2 x Uchwyt knotu do łampadki - mały
1 x Elpis nr 11/12
1 x Wielki Post
3 x Haczyk do łampady nr 6 - mosiężny
1 x Rozświetlona przez Światłość Trójsłoneczną
1 x Kazańska Ikona Bogarodzicy /RR/
2 x MP3 - Tradycji Monastyrskogo Pienija
2 x Krzyż ołtarzowy - emalia
1 x Akatyst do świętej równej apostołom Marii Magdaleny (om)
1 x Łampada stojąca /nr 15/
2 x Akatyst za zmarłego
2 x Deska do ikony 17x21
2 x Krzyżyk drewniany (na sznurku, zawieszce) nr 6
1 x Krzyżyk drewniany (na sznurku)
1 x Ikona Chrystusa - ryza
2 x Szkło do łampady - niebieskie
1 x Zaśnięcie Bogarodzicy
1 x Pędzelek do pisania ikon nr 2 D
1 x Deska do ikony 22x28
1 x Węgielki do kadzielnicy 50
1 x Krzyżyk (na sznurku) /nr 10 Z/
1 x Akafist o upokojenii usopszych
1 x Posledowanije Molebnych Pienij
1 x Ikonka okrągła /nr 15/
1 x Wniebowstąpienie Pańskie
3 x Modlitwa rozgrzeszenia /pl/
2 x Haczyk do łampady nr 4 - pozłacany
2 x Haczyk do łampady nr 1 - mosiężny
1 x Zmartwychwstanie Pana naszego Jezusa Chrystusa - Pascha
1 x Homilie t. III Bezustanna Opieka
1 x Szkło do łampady - czerwone
1 x Elpis nr 2
1 x Ikony. Teologia piękna i światła
2 x Krzyż drewniany nr 3
1 x Przemienienie Pańskie
1 x Ikona i Kosmos
1 x Świece ślubne /nr 4/
1 x Elpis Tom 17
1 x 12 Wielkich Świąt i Zmartwychwstanie Jezusa Chrystusa /nr 3/
1 x Tragiczna w skutkach Unia Brzeska 1596
1 x Koszulka damska - "10 lat Cerkiew.pl"
1 x Zakładka do Ewangelii - żółta
2 x Świecznik na świece ofiarne /nr 9M/
2 x Kadzielnica na łampadkę - Pajączek
1 x Krzyżyk 8270
2 x Karteczki intencyjne "O upokojenii"
1 x Węgielki do kadzielnicy 35
1 x Pomiannik - tw b
2 x Ikona Anioła Stróża - ryza, ramka
2 x Św. Mikołaj /md/
1 x Haczyk do łampady nr 5 - pozłacany
1 x Świecznik na świece ofiarne /nr 5 M/
1 x Kropidło małe
1 x Elpis nr 15/16
1 x Ateńska świątynia
1 x Tryptyk /nr 1/
1 x Akatyst do Bogurodzicy Poczajewskiej
2 x Krzyż naprestolny /czerwony/
1 x Kazańska Ikona Bogarodzicy
1 x Wjazd Pana naszego Jezusa Chrystusa do Jerozolimy
1 x Elpis nr 4
1 x Olej do łampad /23-1l/
1 x Krzyżyk na zawieszce /d/
1 x Pędzelek do pisania ikon nr 3 D
1 x Łampada nr 8 /cz/ - złocona
2 x Pędzelek do pisania ikon nr 3 K
1 x DVD - Archimandryta
1 x Pędzelek do pisania ikon nr 4 K
2 x Szkło do łampady - czerwone
1 x Akafist priepodobnomu Onufriju Wielikomu
2 x MP3 - Poju Bohu mojemu dondieże jesm
1 x Ikonka okrągła /nr 13/
1 x Ikonka okrągła /nr 3/
1 x Podstawka świecy nr 3
2 x Pędzelek do pisania ikon nr 0 D
1 x Święta Liturgia św. Jana Złotoustego
1 x Prawosławie i unia za panowania Jana Kazimierza
1 x Akatyst do Zbawiciela + ikona
1 x Czotki 50 - czarne S
1 x Viesna - Raz, Dwa, Try - CD
2 x Kadzielnica nr 3 złocona z dzwonkami
1 x Czotki czarne /nr 1/
1 x Modlitwa rozgrzeszenia /scs/
1 x Homilie niedzielne i świąteczne t. 1-2
1 x Krzyżyk (na sznurku) /nr 10 CZ/
2 x Medalik 3440 - srebrny
1 x Encyklopedia T.44
3 x Pas z modlitwą
2 x Świecznik ozdobny 1
1 x Łampada stojąca /nr 08/ złocona /cz/
1 x Świece ślubne /nr 1/
1 x Odwaga modlitwy
1 x As - Sustreu ja różu 30-lecie - CD
1 x Krzyżyk srebrny /nr 16/
1 x Kadzielnica nr 4 złocona z dzwonkami i emalią /sześciokątna/
1 x Łampada nr 13 złocona
1 x Kopije duże d
1 x Polichromia Cerkwi Św. Mikołaja w Michałowie
1 x Ikona Bogurodzicy "Kazańska" - ryza
2 x Węgielki do kadzielnicy 28
1 x Przywileje Cerkwi prawosławnej przez Zygmunta Augusta nadane
1 x Kadzielnica nr 4 złocona z dzwonkami (sześciokątna)
1 x Węgielki do kadzielnicy 55
1 x Świeca ofiarna /nr 2/
1 x Łampada stojąca /nr 08/ nieb
1 x Prawosławie. Światło ze Wschodu
1 x Kolory Prawosławia. Ziemia Święta
1 x Akatyst św. Antoniemu, Janowi i Eustachemu
1 x Kadzielnica grecka nr 9591 N
1 x Karteczki intencyjne "O zdrawii"
1 x Pędzelek do pisania ikon nr 2 K
1 x Uchwyt knotu do łampadki - duży
1 x Narodzenie Bogarodzicy
1 x MP3 - Chor Swiato-Troickoj Siergijewoj Ławry
1 x Krzyżyk na zawieszce /m/
2 x Kopije małe d
1 x Świeca ofiarna /nr 5/
1 x Materiał żółto - złoto - bordowy /nr GR5/
1 x Ikonka okrągła /nr 14/
1 x Krzyżyk 81450
1 x Elpis nr 17/18
1 x Krzyżyk srebrny /nr 6/
1 x Dyplom ukończenia nauki religii prawosławnej /03/ BO
1 x Krzyżyk srebrny /nr 168017/
1 x Krzyżyk srebrny /nr 18234/
1 x Cerkiew Przemienienia
1 x Dyplom ukończenia nauki religii prawosławnej /04/ BO
1 x Synaksarion - 11 Listopad
1 x Krzyżyk srebrny /nr 9/
1 x Akatyst, życie i męczeństwo św. Gabriela Zabłudowskiego
1 x Akatyst do św. Paraskiewy Serbskiej
1 x Ikona Bogarodzicy "Szybko spełniająca prośby - Skoroposłusznica"
1 x Krzyżyk srebrny /nr 3/
1 x Krzyżyk srebrny /nr 7/
1 x Ikona Bogarodzicy "Panująca - Dierżawnaja" /mdf/
1 x Kazańska Ikona Bogarodzicy - złocenie
1 x Krzyżyk srebrny /nr 31/
1 x Synaksarion - 06 Czerwiec
1 x Krzyżyk srebrny /nr 27/
1 x Akatyst do św. Nektariusza
1 x Ikona w stojącym kiotie nr 2
1 x Ikona Bogarodzicy "Życiodajne Źródło - Żywonosnyj Istocznik" /md
1 x Ikona "Zaśnięcie Bogurodzicy" /mdf/
1 x Komplet eucharystyczny - czasza 0,5 l
1 x Czytania Liturgiczne 2023
1 x 100 lat aktywnego życia
1 x Krzyżyk srebrny /nr 3023/
1 x Krzyżyk srebrny /nr 18/
1 x Ikona Bogarodzicy "Strastnaja" - Nieustającej Pomocy /mdf - nr 2
1 x Kopije średnie d
1 x Ikona Bogarodzicy "Iwierska" /nr 15mdf/
1 x Relikwiarz - Moszczewik mały
1 x Czytania Liturgiczne 2024 - 5 egz.
1 x Ikona Chrystusa - ryza, ramka biała
1 x Krzyż ołtarzowy /nr 2 cz/ - maltański
26.474,90zł
Poleć produkt
Podziel się poprzez e-mail. Udostępnij na Facebooku. Podziel się na Twitterze.
osCommerce