42,00zł

Pamięć starych wieków

Pamięć starych wieków

Tytuł: Pamięć starych wieków. Symbolika czasu w rumuńskim kalendarzu prawosławnym
Autor: Ewa Kocój
Wydawca: Wydawnictwo Uniwersytetu Jagiellońskiego, Kraków 2013
Oprawa: miękka
Wymiary: 16 x 23,5 cm
Ilość stron: 496
ISBN 978-83-233-3608-2

Praca porusza tematykę praktycznie niezbadaną, a czyni to nowatorsko, łącząc problematykę teologiczno-liturgiczną prawosławia z kulturą ludową, Takie otwiera nowe perspektywy - z jednej strony wyprowadza dogmatyczne i katechetyczne myślenie o czasie liturgicznym, sakralnym z ograniczonych ram oficjalnej religijności i konfrontuje je z żywą recepcją ludzi, z drugiej - przestaje traktować duchową kulturę ludową jak skansen, a ukazuje dynamikę odbioru, przetwarzania i zwrotnego inspirowania kultury „wysokiej". Przeprowadzona przez Autorkę analiza kalendarza liturgicznego i jego odpowiednika ludowego jest oparta na solidnych kwerendach i badaniach terenowych w Rumunii. Rumuńska kultura duchowa stanowi wartość zamkniętą, Należąc do Pax Bizantina l w dużej mierze uczestnicząc w Slavia Orthodoxa, pozostaje na uboczu zainteresowań zarówno bizantynistów, jak i paleoslawistów. Funkcjonując na skrzyżowaniu kultur i interesów politycznych, Rumunia własnymi wyborami nieraz doprowadzała do zaniedbania lub wręcz obumarcia części tradycji narodowej. Praca Ewy Kocój wiele takich wyrw w pamięci kulturowej zapełnia, porządkuje bowiem ogromny materiał; omawia źródła i strukturę prawosławnego kalendarza juliańskiego i ery bizantyńskiej oraz trzy główne cykle tego kalendarza, a także źródła, typologie i cechy charakterystyczne kalendarza ludowego prawosławnych Rumunów i odzwierciedlenie cyklów cerkiewnych w obrzędowości ludowej. W ten sposób czytelnik otrzymuje przegląd obecności na ziemiach rumuńskich piśmienniczego dziedzictwa bizantyńsko-słowiańskiego i lokalnych wariantów tradycyjnych typów ksiąg, a także dzieł pseudokanonicznych, legendarnych, beletrystycznych i magicznych.


Z recenzji prof. dr. hab. Aleksandra Naumowa

Spis treści
Podziękowania
Wstęp

Część pierwsza. Geneza

1. Prawosławny kalendarz liturgiczny - źródła, struktura i przenikanie na tereny rumuńskie
1.1. Kalendarz juliański i kalendarz bizantyński
1.2. Kalendarz liturgiczny
1.3. Wschód kontra Zachód, czyli spory i kontrowersje wokół kalendarza
1.4. Kalendarz prawosławny na terenach rumuńskich
1.4.1. Źródła historyczne
1.4.2. Liturgiczne księgi kanoniczne
1.4.2.1. Dziedzictwo słowiańskie
1.4.2.2. Dziedzictwo starorumuńskie
1.4.3. Malowane i haftowane kalendarze. Sztuka prawosławna
1.4.4. Kontrowersje rumuńskie
1.4.5. Styliści, czyli. Starokalendarzowcy

2. Prawosławny kalendarz ludowy - źródła, typologie i cechy charakterystyczne.

2.1. „Ich obyczaje są barbarzyńskie" i... dackie. Kalendarz w źródłach.
2.2. W poszukiwaniu pogaństwa, czyli łacińskości Pierwsze badania i systematyki.
2.3. Szkoła socjologiczna Dymitra Gustiego.
2.4. Badania współczesne.
2.5. Źródła
2.5.1. Tradycje l my religijne prawosławia.
2.5.2. Księgi „ludowe", czyli o tradycji apokryficznej (pseudokanonicznej)
2.5.2.1. Apokryfy staro- i nowotestamentowe
2.5.2.2. Legendy hagiograficzne
2.5.2.3. Romanse i powieści
2.5.2.4. Teksty przyrodnicze
2.5.2.5. Chronografy, paleje, księgi astronomiczne i kalendarze
2.5.2.6. Księgi i modlitwy zaklęć i czarów.
2.5.3. Celebracja przyrody i tradycja rolnicza
2.5.4. Inne tradycje religijne. Wielokulturowość.

Część druga. Symbolika czasu w kalendarzu prawosławnym

3. Cykl dobowy
3.1. Kalendarz liturgiczny
3.1.1. Wygnanie i wołanie o miłosierdzie. Wieczernia.
3.1.2. Podziękowanie i prośba o ochronę. Powieczernia
3.1.3. Czuwanie i Sąd. Połunosznica
3.1.4. Zwycięstwo światła. Jutrznia
3.1.5 Męczeństwo i zbawienie. Liturgia godzin dnia
3.1.6 Asceza i wyrzeczenie. Praca i pożywienie
3.2. Kalendarz ludowy
3.2.1. Demony i lęk. Zmierzch-noc - świt
3.2.2. Zabezpieczenie. Świt - dzień - wieczór

4. Cykl tygodniowy
4.1. Kalendarz liturgiczny;
4.1.1. Pierwszy i ósmy dzień tygodnia. Niedziela
4.1.2. Od aniołów do zmarłych. Poniedziałek- sobota
4.2. Kalendarz ludowy
4.2.1. Dni tygodnia jak. ludzie. Personifikacja i hierarchia
4.2.2. Dzień Matki Bożej. Niedziela
4.2.3. W drogę ku. zaświatom. Poniedziałek
4.2.4. Fatum. Wtorek
4.2.5. Mediacyjność. Środa
4.2.6. Pod znakiem szczęścia. Czwartek
4.2.7. Magia i świętość. Piątek.
4.2.8. Dzień zmarłych. Sobota.

5. Cykl roczny.
5.1. Kalendarz liturgiczny
5.1.1. Wezwanie Adama. Święta ruchome - cykl paschalny
5. l.2. Radość zmartwychwstania. Święta ruchome – okres Pięćdziesiątnicy
5. l.3. Krąg od narodzin Bogurodzicy do zwycięstwa Krzyża. Dwanaście wielkich świąt pańskich
5.1.4. Święci i wydarzenia. Święta nieruchome średnie, małe i chramowe
5.2. Kalendarz ludowy -jedność wiary i natury
5.2.1. Cykl jesienno-zimowy
5.2. l. l. Praca, chłód i zmarli (wrzesień - październik-listopad).
5.2.1.2. Groza, ofiara i przełom (grudzień - styczeń - luty)
5.2.3. Cykl wiosenno-letni
5.2.3.1. Pascha i ruchome święta popaschalne
5.2.3.2. Wiosna i nowe życie (marzec - kwiecień - maj)
5.2.3.3. Protekcja-Ochrona i zbiory (czerwiec - lipiec-sierpień)
Zakończenie
Summary.
Rumuński kalendarz liturgiczny i jego ludowy odpowiednik
Bibliografia

Recenzje

Producent
Szybkie wyszukiwanie
 
Użyj słów kluczowych, aby znaleźć produkt, którego szukasz.
Zaawansowane wyszukiwanie
Poleć produkt
Podziel się poprzez e-mail. Udostępnij na Facebooku. Podziel się na Twitterze.
osCommerce