Top » Katalog » Książki » Inne »

36,00zł

Teologia bizantyjska

Teologia bizantyjska

Autor: John Meyendorf
Tytuł: Teologia bizanytjska. Historia i doktryna.
Wydawnictwo Uniwersytetu Jagiellońskiego
Wydanie: II Kraków 2007
ISBN: 978-83-233-2287-0
Liczba stron: 250
Wymiary: 150 x 230 mm
Okładka: miękka

Przedmowa do drugiego wydania

Publikacja nowego wydania tej książki daje autorowi sposobność do skorygowania drobnych nieścisłości i dodania kilku odnośników bibliograficznych. Oczywiste jest jednak, że w dziedzinie, która ciągle wzbogaca się o nowe publikacje, tak ogólny przegląd jak ten nie może być całkowicie wyczerpujący, jeśli nawet autor czuje się wielce zobowiązany wynikom badań wielu ze swych kolegów, których nazwiska nie pojawiają się w Bibliografii.
W dużej mierze pozytywna reakcja, z jaką spotkała się Teologia bizantyjska, zdaje się wskazywać, że próba połączenia historycznej i systematycznej metody ujmowania tego tematu była zasadniczo usprawiedliwiona. Powstało jednak ryzyko niezrozumiałego użycia w tym tytule jakiegoś przymiotnika, a zwłaszcza przymiotnika „bizantyjska” dla zdefiniowania „teologii”. Przymiotnik ten pojawia się dzisiaj w wielu różnych kontekstach, a granice tego, co właściwie jest „bizantyjskie”, trudno określić. Z drugiej strony, sami teologowie bizantyjscy nie uważali własnej tradycji religijnej za ograniczoną kulturowo czy doktrynalnie. W dalszym ciągu odnosili się do Pisma Świętego i wczesnych Ojców Kościoła, a jednocześnie twierdzili, że są rzecznikami prawdziwej nauki chrześcijańskiej w odróżnieniu od niechalcedońskiego Wschodu i łacińskiego Zachodu. Co więcej, dzisiejszy Kościół [prawosławny] utożsamia się w nader szczególny sposób z tą „bizantyjską” tradycją (nie wykluczając wszakże możliwości i form wyrazu czy rozwoju tej samej prawdy chrześcijańskiej), ponieważ uważa je za historycznie zgodne z samą wiarą Apostołów. W takiej sytuacji przegląd historyczny - a zwłaszcza próbę systematycznego przedstawienia teologii bizantyjskiej - można łatwo zinterpretować jako oparty na konfesyjnych uprzedzeniach albo, przeciwnie, jako świadomie odrzucający, w imię obiektywności historycznej, roszczenia samych Bizantyjczyków i nowoczesnej teologii prawosławia.
Autor z pewnością może zrozumieć tych krytyków, którzy, wyrażając swe poglądy o książce, przytaczali tę czy inną ze wzajemnie wykluczających się interpretacji. Jest on całkowicie przekonany, że studiowanie Bizancjum i teologii bizantyjskiej nie tylko jako nosicieli ortodoksji religijnej, lecz także jako zjawisk historycznych o mieszanej treści kulturowej jest zarówno możliwe, jak i konieczne. Samej ortodoksji teologicznej nie sposób całkowicie zdefiniować i wyrazić pojęciowo, nie podejmując starannych i krytycznych badań historycznych, które służą obaleniu idoli i uniknięciu błędnych interpretacji. Z drugiej strony, te same badania -jeśli są rzeczywiście obiektywne - ukazują istnienie godnej uwagi i teologicznie konsekwentnej tradycji, która obejmuje greckich Ojców z IV wieku, chrystologię Cyryla z Aleksandrii oraz syntezę przedstawioną przez Maksyma Wyznawcę i Grzegorza Palamasa. W opinii autora ta konsekwentna tradycja reprezentuje główny nurt myśli teologicznej w Bizancjum i jest zbieżna z samą treścią prawosławnego doświadczenia religijnego. Zdaję sobie w pełni sprawę, że niektórzy historycy kwestionują ten „główny nurt” bizantyjskiej myśli teologicznej. Są wśród nich tacy, którzy na przykład twierdzą, że grupa antypalamickich teologów z XIV wieku to prawdziwi reprezentanci wcześniejszej myśli patrystycznej, którą Palamas zdradził. Debatę nad tą kwestią rozpoczął na początku XX wieku Martin Jugie, a ostatnio podjęło ją kilku autorów, w szczególności zaś Gerhard Podskalsky. Kwestia ta łączy się z pewnymi implikacjami historycznymi, filozoficznymi i z pewnością konfesyjnymi; niewątpliwie debatę nad nią trzeba kontynuować.
Sama ta debata pokazuje, że teologia bizantyjska łączyła się z głównymi kwestiami chrześcijańskiej myśli i doświadczenia, które w dalszym ciągu pozostają w centrum dzisiejszego myślenia teologicznego. W ten sposób ujęcie czysto historyczne nieuchronnie prowadzi do debaty nad substancją.
Autor chciałby powtórzyć swe podziękowania z oryginalnego wydania tego dzieła. Jest on w szczególności zobowiązany śp. Edwinowi A. Quainowi, SJ, byłemu zastępcy redaktora naczelnego w Fordham University Press, który nie szczędził czasu, energii i niezwykłej kompetencji, by ulepszyć tekst książki, jak również wielebnemu Walterowi J. Burghardtowi, SJ, redaktorowi Theological Studies, za lekturę mojego rękopisu i kilka pożytecznych sugestii. Autor również składa podziękowania prof. Jaro-slavowi Pelikanowi, dziekanowi uniwersytetu w Yale, za dostęp do jego monumentalnego dzieła The Christian Tradition i możność wykorzystania go jeszcze przed publikacją.
J.M.

SPIS TREŚCI
Przedmowa do drugiego wydania
Wprowadzenie. Charakter i źródła teologii w Bizancjum.
CZĘŚĆ PIERWSZA Historia
ROZDZIAŁ 1. Teologia bizantyjska po soborze chalcedonskim
ROZDZIAŁ 2. Kwestia chrystologiczna
ROZDZIAŁ 3. Kryzys ikonoklastyczny
ROZDZIAŁ 4. Mnisi i humaniści
ROZDZIAŁ 5. Teologia monastyczna
ROZDZIAŁ 6. Eklezjologia: źródła kanoniczne
ROZDZIAŁ 7. Schizma między Wschodem a Zachodem
ROZDZIAŁ 8. Spotkanie z Zachodem
ROZDZIAŁ 9. Lex orandi
CZĘŚĆ DRUGA Doktryna
ROZDZIAŁ 10. Stworzenie
ROZDZIAŁ 11. Człowiek
ROZDZIAŁ 12. Jezus Chrystus
ROZDZIAŁ 13. Duch Święty
ROZDZIAŁ 14. Trójjedyny Bóg
ROZDZIAŁ 15. Teologia sakramentalna: cykl życia.
ROZDZIAŁ 16. Eucharystia
ROZDZIAŁ 17. Kościół w świecie
Konkluzja: antynomie.
Przypisy
Bibliografia
Indeks...

Inne pozycje serii Mysterion:
Kult świętych
O świątyni Bożej
Nowe tablice czyli objaśnienie o cerkwii liturgii nabożeństwch i utensyliach cerkiewnych
Teologia mistyczna kościoła wschodniego
W sercu pustyni. Duchowość Ojców i Matek Pustyni
Powstanie wspólnej tradycji (100-600)
Mistycy wczesnochrześcijańscy

Recenzje

Producent
Szybkie wyszukiwanie
 
Użyj słów kluczowych, aby znaleźć produkt, którego szukasz.
Zaawansowane wyszukiwanie
Twój koszyk jest pusty
Poleć produkt
Podziel się poprzez e-mail. Udostępnij na Facebooku. Podziel się na Twitterze.
osCommerce